Kościół pw. śś. Apostołów Piotra i Pawła - Tarnawatka (woj. lubelskie, pow. tomaszowski, gm. Tarnawatka)

(ul. Kościelna 1)

wybudowana w 1890 r. na miejscu drewnianej cerkwi unickiej z 1679 r.
Do 1914 r. służyła jako cerkiew prawosławna. Podczas I wojny światowej uległa zniszczeniu. Po niej budynek przejęli katolicy i zobowiązali się odrestaurować świątynię.
W latach 1925-30 dobudowano wieżę i chór muzyczny, a po kilku latach drugą zakrystię. kościół otynkowano i przeprowadzono remont dachu.
W 1940 r. władze niemieckie odebrały kościół katolikom i przekazano prawosławnym. Do 1943 r. była w ich rękach. Po wysiedleniu ludności ukraińskiej zamieniono go na magazyn zbożowy. W 1944 r. katolicy znowu odzyskali świątynię.

Obecnie instalowane są witraże.

Dziękujemy ks. Proboszczowi za otwarcie kościoła i opowiedzenie historii kościoła.

Więcej:
- Parafia Rzymsko-Katolika pw. św. Apostołów Piotra i Pawła w Tarnawatce

Źródło:
* tablica informacyjna

Pomnik Konstytucji 3 Maja - Tomaszów Lubelski (woj. lubelskie, pow. tomaszowski, gm. Tomaszów Lubelski)

(Rynek)

pochodzi z 1921 r.

Budynek Państwowej Szkoły Muzycznej - Tomaszów Lubelski (woj. lubelskie, pow. tomaszowski, gm. Tomaszów Lubelski)

(Rynek 5)

nad nim dominuje wieża Straży Ogniowej. Często mylony z ratuszem, który nigdy nie powstał.

Cerkiew pw. św. Mikołaja - Tomaszów Lubelski (woj. lubelskie, pow. tomaszowski, gm. Tomaszów Lubelski)

(ul. Kopernika 18)

została wybudowana w stylu eklektycznym, łącząc w sobie również styl bizantyńsko-rosyjski, w latach 1883-1890.
Ani I ani II wojna światowa nie uszkodziły świątyni. Dopiero akcja "Wisła" okazała się tragiczna w skutkach. Porzucona budowla zaadaptowana została na magazyn, a później nawet jako szalet...
W 1982 r. reaktywowano parafię prawosławną i przystąpiono do remontu.

Cerkiew jest budowlą krzyżowo-kopułową, dziewięciopolową. Całość zwieńczona jest pięcioma ośmiobocznymi latarniami, usytuowanymi nad polami między ramionami krzyża oraz w jego centralnej części. Świątynia ma charakter trójdzielny: nawa główna zakończona jest ołtarz zamkniętym apsydą; przedsionek został wzniesiony na planie prostokąta.

Wewnątrz znajdują się malowidła ścienne z 1. połowy XX w. oraz ikonostas. Powstał on w pracowni moskiewskiego artysty Kuźmy Morozowa. Najcenniejsza ikona Matki Boskiej z Dzieiątkiem pochodzi z XVII w.

Więcej:
- Historia Parafii

Źródło:
* ulotka informacyjna,
* tablica informacyjna.

Kalwaria Tomaszowska - Tomaszów Lubelski (woj. lubelskie, pow. tomaszowski, gm. Tomaszów Lubelski)

(ul. Królewska 1)

Oprócz stacji Drogi Krzyżowej można zobaczyć kolumny zarówno związane z Tomaszowem jak i z wydarzeniami z historii Polski:
- Kolumna Chrztu Polski,
- Kolumna 365 lat lokacji miasta,
- Kolumna Parafii,
- Kolumna Tomasza Zamoyskiego,
- Kolumna Cudownego Obrazu,
- Kolumna Trynitarzy,
- Kolumna Józefa Piłsudskiego,
- Kolumna Katyńska,
- Kolumna Niezłomnych,
- Kolumna Petera,
- Kolumna Solidarności,
- Kolumna Smoleńska.

Kościół pw. Zwiastowania NMP ; Sanktuarium Matki Bożej Skaplerznej - Tomaszów Lubelski (woj. lubelskie, pow. tomaszowski, gm. Tomaszów Lubelski)

(ul. Królewska 1)

ufundował go ordynat Tomasz Zamoyski w 1627 r. Pierwszy kościółek uległ zniszczeniu, więc w 1727 r. został ufundował nowy przez Michała Zdzisława Zamoyskiego. Świątynia została wzniesiona z ociosanych modrzewiowych bali ma konstrukcję zrębową. Powstała na planie prostokąta z dwoma kwadratowymi, trzykondygnacyjnymi wieżami, W kruchcie warto zwrócić uwagę na prostokątną, kamienną chrzcielnicę z XVI w.
W ołtarzu głównym znajduje się, słynący z cudów, obraz Matki Boskiej Szkaplerznej z 1. połowy XVII w. w srebrnej, częściowo złoconej sukience, otoczony wotami i sznurami korali. W 1994 r. obraz został ukoronowany.
Na zasuwach umieszczono obrazy: Zwiastowania i Niepokalane Poczęcie, a po obu stronach malowane na deskach postacie świętych: Jana Chrzciciela i Tomasza Apostoła.

W szczycie ołtarza obraz św. Anny Samotrzeć oraz rzeźby przedstawiające świętych Wojciecha i Stanisława. We wnęce mensy znajduje się drewniana trumna z ornamentem rokokowym z połowy XVIII w., w której spoczywa postać w stroju rycerskim, prawdopodobnie św. Feliks. Na ścianach prezbiterium wiszą trzy XVIII-wieczne obrazy: św Kajetan i Adoracja Trójcy Świętej przez patriarchów zakonu trynitarzy oraz Antoni Padewski.


W nawach bocznych znajduje się sześć późnobarokowych ołtarzy. Po lewej stroni znajdują się:
- w pierwszym: obraz św. Józefa (XVIII w.), w zwieńczeniu ołtarza św. Andrzeja Apostoła (XVIII w.), a w antepedium kosz z kwiatami;
- w drugim: obraz św. Michała Archanioła (XVIII w.), zwieńczenie - św. Jan Kanty (XVIII w.), antepedium - Michał Archanioł  wzywający na Sąd Ostateczny (XIX w.);
- w trzecim: obraz (w zależności od okoliczności) św. Wojciecha (XVI w.), św. Teklę (XVIII w.) lub Matki Boskiej Nieustającej Pomocy (XX w.), zwieńczenie - św. Katarzyna, a po bokach św. Jan Nepomucen i Kazimierz Królewicz, antepedium - Matka Boża Różańcowa adorowana przez anioły (XIX w.).
Po prawej stronie :
- w pierwszym: obraz św. Walentego (XVIII w.), zwieńczenie - św. Marii Magdaleny (XVII/XVIII w.), antepedium - Apoteozę Kościoła (XVIII w.);
- w drugim: obraz św. Antoniego Padewskiego (XVII w.), zwieńczenie - Stygmatyzację św. Franciszka (XVIII w.), antepedium - kazanie św. Antoniego Padewskiego do ryb (XVIII/XIX w.);
- w trzecim: obraz św. Mikołaja (XVIII w.) lub Najświętszego Serca Pana Jezusa, zwieńczenie - św. Weronika z chustą (XVIII w.) i anioły, antepedium - symbole Wiary i Nadziei (XIX w.).

W kościele znajduje się ambona z postaciami czterech ewangelistów wieńczy baldachim z rzeźbą  Michała Archanioła.
W belce tęczowej umieszczona jest rzeźba Chrystusa Ukrzyżowanego, Matki Boskiej i św. Jana Ewangelisty z 1. połowy XVII w.
Do kościoła prowadzi brama z przełomu XVIII/XIX w.. Przy niej stoi figura przydrożna. Za bramą stoi drewniana dzwonnica z XVIII w., a także kamienna rzeźba anioła z połowy XVIII w. z krzyżem trynitarskim.

Źródło:
* Miniprzewodnik Roztocze. Zamość, 2016. S. 23-24.